Programma 3: Omgeving

3.1 Natuur en landschap

Natuur

Wat willen we bereiken?

Wij blijven de mooiste provincie van Nederland met een fraai en vitaal platteland. Hierbij speelt onder andere het herstel van de biodiversiteit. We voldoen aan de afspraken zoals we die in het kader van het Natuurpact gemaakt hebben.

Economie, landbouw, natuur en landschap zijn meer in balans. We willen draagvlak creëren voor het behoud en ontwikkelen van de natuurkwaliteiten. Dit door inwoners van onze provincie te betrekken bij het ontwikkelen van natuurwaarden en, waar mogelijk, recreatief medegebruik te bevorderen. Het koppelen van kansen tussen natuur en economie speelt een grote rol. De provincie streeft naar een kwalitatief goed, effectief en vernieuwend (agrarisch) natuurbeheer met lagere beheerkosten en met meer veerkracht voor de natuur. Wij voeren de regie op het natuurbeheer binnen en buiten de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). We willen voorkomen dat er weer onevenredig veel schade ontstaat bij een eventueel volgende muizenplaag. In mei 2017 hebben wij Provinciale Staten geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek naar de financiële tekorten in de Natuuropgave. Hierbij zijn ook oplossingsrichtingen aangereikt om het tekort op te lossen. Daarop hebben wij vier scenario’s uitgewerkt. Vanuit de mienskip is een aanbod gedaan voor de uitwerking van een alternatief, vijfde, scenario. Deze scenario’s zijn in juli 2018 aan PS voorgelegd. PS hebben de voorkeur uitgesproken voor het alternatieve scenario. De initiatiefnemers zullen dit scenario verder uitwerken. Daarnaast hebben PS ervoor gekozen om de scenario’s ‘3 Verzilveren natuurlijk kapitaal’ en ‘4 Volledig NatuurNetwerk Nederland (NNN) realiseren’ ook verder uit te werken, dit zal begin 2019 zijn beslag krijgen. Wij stellen voor om over de voortgang van het onderdeel Natuur te rapporteren in de paragraaf ‘Grote projecten’. Hiervoor is een voorlopig format opgesteld, na het definitieve besluit over het scenario zal dit format verder uitgewerkt worden.

De provinsje Fryslân ondersteunt de Friese Nationale Parken Schiermonnikoog en de Alde Feanen middels een financiële bijdrage en het voeren van het secretariaat. De Nationale Parken Lauwersmeer en Drents-Friese Wold worden ondersteund met een financiële bijdrage. Groningen en Drenthe voeren het secretariaat van Lauwersmeer en Drents Friese Wold.

Wij behandelen vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Wet Natuurbe-scherming. Daar waar van toepassing volgen wij het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS).

Wij willen onze bodem zo schoon mogelijk houden en geen vreemde stoffen in de Friese bo-dem. Wij adviseren aan het Rijk inzake de Mijnbouwwet. Het Rijk is de vergunningverlenende instantie. In onze adviezen aan het Rijk maken wij steeds kenbaar tegen nieuwe gaswinningen te zijn en pleiten daarbij voor omgekeerde bewijsvoering.

We hanteren bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, blijven wij de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan de beëindiging van de zout-winning in 2021. Als het zich voordoet, zullen wij geen medewerking verlenen aan (proef-)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.

Welke resultaten willen we in 2019 behalen?

  • In 2019 ronden wij de volgende gebiedsinrichtingsprojecten af: Twizelermieden, Icoonproject Oude Willem en Beekdal Linde (3e module) en Koningsdiep (2e module). Afhankelijk van de uitwerking van de door PS gekozen scenario’s, blijven wij inzetten op de verwerving van EHS-gronden. Dit doen wij langs 3 sporen: aankoop, kavelruil en via particulieren die gronden omzetten van landbouw naar natuur (de Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Natuur en Landschap, SKNL).
  • Wij zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Natura 2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses. In 2017 zijn de laatste Natura 2000 beheerplannen vastgesteld. Wij hebben overeenkomsten afgesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering. Wij richten ons op het uitvoeren van de maatregelen binnen de looptijd van 6 jaar. Dit betekent dat de PAS maatregelen voor 1 juli 2021 uitgevoerd zijn.
  • Wij richten ons op het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020. Met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2019 streven we naar 8.500 gruttobroedparen.
  • Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld pakken wij samen met de natuur- en agrarische beheerders het beheer en inrichting verder op. Ons streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
  • In 2019 zetten wij in op de reductie van ganzenschade op basis van de aanpak zoals Provinciale Staten die in juli 2017 heeft vastgesteld door het vaststellen van de ‘Fryske Guozzenoanpak 2017-2020’.
  • De boerenorganisaties werken het plan van aanpak van het ‘Early warning systeem’ voor veldmuizenplagen verder uit. Hierbij zetten wij onze energie in om in enkele gebieden, samen met ondernemers, flexibel peilbeheer uit te werken waarbij ook de impact van mogelijke toekomstige veldmuizenplagen wordt gereduceerd.
  • We maken de financiering van de vismigratierivier definitief. De aanbesteding voor de realisatie van de Vismigratierivier wordt voorbereid en mogelijk gestart. De visserij activiteiten binnen het plangebied van de VMR zijn beëindigd. Samen met partners wil het project verkennen of het mogelijk is een visserij vrije zone rondom de monden in te stellen, voor een optimale werking van de rivier. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten (project De Nieuwe Afsluitdijk).
  • Voor de Gebiedsontwikkeling Harlingen-Franekeradeel staan voor 2019 circa € 9 mln. aan uitgaven gepland, waarvan circa € 2,1 mln. provinciale bijdrage. Hiervoor bouwen we een nieuwe gemaal en realiseren diverse andere waterhuishoudingsmaatregelen, verhogen twee bruggen en starten met de verbreding van twee landbouwwegen. Het ontwerp ruilplan (wettelijke herverkaveling) komt ter inzage. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten.
  • We continueren de ingeslagen koers uit de weidevogelnota 2014-2020 met de activiteiten voor vernatting, educatie, voorlichting en onderzoek, predatiebestrijding en toezicht zorgplicht.
  • We ronden de laatste fase van de gebiedsontwikkeling rondom de Centrale As, de beloofde ‘plus’ aan het gebied Noordoost Fryslân, volledig af. Naast de provinciale bijdrage van 2,5 mln., dragen gemeenten en Europese fondsen bij aan dit pakket maatregelen. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote Projecten.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2019
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500
EHS Hectares verworven pm
Hectares ingericht 450
Hectares in beheer pm
Natura2000/PAS Aantal N2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses in uitvoering. (alle 9 PAS gebieden zijn onderdeel van de N2000 beheerplannen) 12 beheerplannen N2000 en 9 PAS gebiedsanalyses in uitvoering. Daarnaast zorgdragen voor de uitvoering van maatregelen in 6 N2000 beheerplannen waar een andere partij voortouwnemer is.
Ganzen Gewasschade in kg droge stof 5-10% lager dan het gemiddelde van de afgelopen 2 jaren.
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 90%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%

Landschapsbeleid

Wat willen we bereiken?

Fryslân blijft de mooiste provincie. De waarden van het Friese landschap en erfgoed zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en worden integraal benaderd. Daarbij is er ook aandacht in de opgave om een duurzame, gezonde en karakteristieke leefomgeving te creëren. De provincie werkt daarbij samen met gemeenten, belangengroeperingen en burgers.

Welke resultaten willen we in 2019 behalen?

  • Wij geven uitvoering aan de structuurvisie Grutsk op ’e Romte door in provinciale opgaven, plannen en (integrale gebieds) projecten investeringen in het landschap mee te nemen. Daarnaast werkt Grutsk via het ruimtelijke ordeningsspoor door in ruimtelijke plannen en projecten van gemeenten en andere partijen. Het provinciaal ruimtelijk kwaliteitsteam heeft hiervoor een adviserende taak.
  • Wij streven naar herstel van landschapselementen die de provinciale kernkwaliteiten (Grutsk) versterken en naar het versterken van het draagvlak voor het Friese landschap. Dat doen we door subsidiëring van:
    • projecten via het Iepen Mienskipfûns Fryslân (IMF);
    • de Nationale Landschappen Noardlike Fryske Wâlden en Stichting Mar en Klif;
    • Landschapsbeheer Friesland (LBF).
  • Voor de cofinanciering binnen het Europese programma POP3 wordt voor het agrarisch natuur- en landschapsbeheer € 1,5 mln. beschikbaar gesteld van 2017 t/m 2020. Dit is bedoeld voor landschapsherstel ten behoeve van de droge dooradering. In het kader van landschapsherstel zullen de agrarische collectieven samen met Landschapsbeheer Fryslân puntelementen in landschapsstructuren mogelijk maken.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2019
Landschapsherstel Aantal kilometers, hectare en puntelementen herstel landschapsstructuren 25 km, 7 ha en 50 puntelementen

Wat mag het kosten?

Bekijk uitgebreide tabel

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Totaal lasten
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Realisatie 2017
  • 55.530
  • 7.132
  • 48.399
  • Begroting 2018
  • 79.055
  • 11.754
  • 67.301
  • Begroting 2019
  • 75.801
  • 9.988
  • 65.813
  • Begroting 2020
  • 67.242
  • 1.176
  • 66.066
  • Begroting 2021
  • 55.988
  • 1.866
  • 54.122
  • Begroting 2022
  • 50.537
  • 1.126
  • 49.412

Toelichting:

De dalende lijn van begrote bedragen vanaf 2018 is te verklaren door het aflopen van een aantal tijdelijke budgetten, bijvoorbeeld in het kader van het Waddenfonds en ook voor het onderdeel weidevogels.
Daarnaast ligt het zwaartepunt van de uitvoering van een aantal onderdelen, dit geldt bijvoorbeeld voor de zogenaamde Icoonprojecten natuurontwikkeling, de Vismigratierivier en Gebiedsontwikkeling Franekeraderadeel-Harlingen. In 2018 en 2019 zijn hiervoor aanzienlijke bedragen begroot, deze nemen af in 2020 en 2021. Ditzelfde geldt voor de uitvoeringskosten voor POP3. Zoals uit onderstaande tabel blijkt, is er voor 2019 een groot bedrag begroot voor rente en aflossing van de Groenfondslening, en wordt dit in 2020 ev lager. Dit komt omdat in 2019 reparatie plaatsvindt van de betalingen die in eerdere jaren gedaan zijn vanuit het Natuurpact.

  • Specificatie Exploitatie
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Voorzieningen
  • Overlopende Passiva
  • Totaal lasten
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Voorzieningen
  • Overlopende Passiva
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • GS budgetautorisatie
  • Beheersgelden EHS
  • BFVW Bond van Friese Vogelwachten
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • IPO bijdrage
  • It Fryske Gea
  • It Fryske Gea toezicht Friese IJsselmeerkust
  • IVN consulentschap Fryslan
  • LBF Basisorganisatie
  • Nationaal landschap
  • Nationale parken basisfinanciering
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Onderhoudsbudget Wolvetinte
  • Proceskosten algemeen
  • Wadlopen provinciale bijdrage
  • Weidevogels
  • Wet Natuurbescherming
  • Faunabeheereenheid budgetsubsidie
  • Gebiedsontwikkeling Franekeradeel-Harlingen
  • ILG no 06 subsidie realisatie EHS
  • Kening fan e greide
  • Lectoraat weidevogels
  • LIFE Project Crane
  • Nationaal Park Lauwersmeer en Drents Friese Wold
  • No 06 Subsidie Realisatie EHS FYLG
  • Nog te verdelen FYLG middelen
  • Nog te verdelen ILG middelen
  • Pilotprojecten weidevogels
  • POP 3 Agrarisch natuur en landschapsbeheer
  • POP 3 Uitvoeringskosten
  • Project Fryslan Fernijt IV
  • Provinciaal meerjarenprogramma natuur en landelijk gebied
  • Reparatie rente en aflossing convenantsleningen Groenfonds
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Uitvoering werkplan weidevogels
  • Waddenfonds projecten
  • Weidevogelbeheer
  • Weidevogellandschappen
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • De Nieuwe Afsluitdijk
  • Natuurpact 2014
  • Weidevogelcompensatie
  • Life Alde Feanen N2000
  • Nog af te sluiten weidevogelcompensatie
  • Wadlopen
  • Groene wetten
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Vergunningen waddenzee
  • Wet Natuurbescherming
  • No 25 Subsidie verb leefbaarh plattelandsgeb FYLG
  • Nog te verdelen FYLG middelen
  • POP 3 Uitvoeringskosten
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • De Nieuwe Afsluitdijk
  • Natuurpact 2014
  • Weidevogelcompensatie
  • Life Alde Feanen N2000
  • Nog af te sluiten weidevogelcompensatie
  • Wadlopen
  • Realisatie 2017
  • 7.434
  • 93
  • 274
  • 1
  • 803
  • 109
  • 181
  • 248
  • 99
  • 207
  • 120
  • 2
  • 4
  • 34
  • 120
  • 9.729
  • 294
  • 3.599
  • 4
  • 100
  • 50
  • 224
  • -314
  • 94
  • 150
  • 860
  • 60
  • 469
  • 1.556
  • 400
  • 101
  • 341
  • 367
  • 8.355
  • 1.032
  • 1.773
  • 33.608
  • 36.414
  • 157
  • 157
  • 648
  • 202
  • 25
  • 875
  • 55.530
  • -67
  • 99
  • 35
  • 100
  • 166
  • 6
  • 8
  • 5
  • 19
  • 248
  • 4.220
  • 1.445
  • 5.914
  • 157
  • 157
  • 648
  • 202
  • 25
  • 875
  • 7.132
  • 48.399
  • Begroting 2018
  • 7.458
  • 93
  • 339
  • 0
  • 56
  • 803
  • 112
  • 181
  • 248
  • 118
  • 207
  • 139
  • 6
  • 13
  • 32
  • 219
  • 10.022
  • 300
  • 1.402
  • 52
  • 50
  • 30
  • 667
  • 2.099
  • 80
  • 200
  • 449
  • 405
  • 574
  • 6.308
  • 2.500
  • 11.146
  • 47.276
  • 60.922
  • 1.700
  • 102
  • 1.802
  • 79.055
  • 97
  • 67
  • 90
  • 254
  • 20
  • 20
  • 470
  • 8.342
  • 865
  • 9.677
  • 1.700
  • 102
  • 1.802
  • 11.754
  • 67.301
  • Begroting 2019
  • 7.506
  • 95
  • 344
  • 0
  • 36
  • 816
  • 113
  • 184
  • 252
  • 105
  • 210
  • 42
  • 6
  • 14
  • 32
  • 222
  • 9.976
  • 300
  • 1.600
  • 50
  • 30
  • 100
  • 334
  • 1.553
  • 5.200
  • 200
  • 30
  • 495
  • 9.891
  • 1.049
  • 7.433
  • 47.350
  • 55.832
  • 102
  • 102
  • 75.801
  • 68
  • 90
  • 158
  • 30
  • 30
  • 8.833
  • 865
  • 9.698
  • 102
  • 102
  • 9.988
  • 65.813
  • Begroting 2020
  • 7.506
  • 95
  • 344
  • 0
  • 36
  • 816
  • 113
  • 184
  • 252
  • 105
  • 210
  • 42
  • 6
  • 14
  • 32
  • 222
  • 9.976
  • 750
  • 30
  • 334
  • 451
  • 1.300
  • 480
  • 3.344
  • 1.055
  • 6.400
  • 46.365
  • 53.819
  • 102
  • 102
  • 67.242
  • 68
  • 90
  • 158
  • 50
  • 50
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 1.176
  • 66.066
  • Begroting 2021
  • 7.506
  • 95
  • 344
  • 0
  • 36
  • 816
  • 113
  • 184
  • 252
  • 105
  • 210
  • 42
  • 6
  • 14
  • 32
  • 222
  • 9.976
  • 550
  • 30
  • 88
  • 1.300
  • 1.968
  • 1.055
  • 140
  • 42.747
  • 43.942
  • 102
  • 102
  • 55.988
  • 68
  • 90
  • 158
  • 740
  • 865
  • 1.605
  • 102
  • 102
  • 1.866
  • 54.122
  • Begroting 2022
  • 7.506
  • 95
  • 344
  • 0
  • 36
  • 816
  • 113
  • 184
  • 252
  • 105
  • 210
  • 42
  • 6
  • 14
  • 32
  • 222
  • 9.976
  • 505
  • 2.600
  • 3.105
  • 1.055
  • 36.299
  • 37.354
  • 102
  • 102
  • 50.537
  • 68
  • 90
  • 158
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 1.126
  • 49.412

Onderstaand kadernotavoorstel is verwerkt in bovenstaande tabel.

  • Kadernota 2019 - Bedragen x € 1.000,-
  • Lasten
  • Bijdragen Nationaal Park Lauwersmeer en Drents Friese Wold
  • Reparatie rente en aflossing convenantsleningen Groenfonds
  • Totaal lasten
  • 2019
  • 100
  • 5.200
  • 5.300
  • 2020
  • 0
  • 1.300
  • 1.300
  • 2021
  • 0
  • 1.300
  • 1.300
  • 2022
  • 0
  • 2.600
  • 2.600

Het totaaloverzicht aan kadernotavoorstellen staat in bijlage 9.

Eerste bestuursrapportage

Gewenste resultaten

Beleid

  • Het gewenste resultaat zoals in de begroting is gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is inhoudelijk niet geheel gehaald
  • Het voorgenomen gewenst resulaat zoals beschreven in de begroting is Inhoudelijk niet gehaald

Tijd

  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is binnen de afgesproken tijd gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is niet geheel op tijd gehaald
  • Het voorgenomen gewenste resulaat zoals beschreven in de begroting is niet op tijd gehaald

Geld

  • T.a.v. het onderdeel geld is er geen afwijking (Overschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000 en Onderschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van onderbesteding (Onderschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van overbesteding (Overschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  Beleid Tijd Geld
Natuur
1 In 2019 ronden wij de volgende gebiedsinrichtingsprojecten af: Twizelermieden, Icoonproject Oude Willem en Beekdal Linde (3e module) en Koningsdiep (2e module). Afhankelijk van de uitwerking van de door PS gekozen scenario’s, blijven wij inzetten op de verwerving van EHS-gronden.
2 Wij richten ons op het uitvoeren van de PAS-maatregelen binnen de looptijd van 6 jaar. Dit betekent dat de PAS maatregelen voor 1 juli 2021 uitgevoerd zijn. Naast de PAS-maatregelen worden ook de overige maatregelen uit de beheerplannen uitgevoerd.
3 Wij richten ons op het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020. Dit is de ondergrens voor een vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2019 streven we naar 8.500 gruttobroedparen.
4 Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld pakken wij samen met de natuur- en agrarische beheerders het beheer en inrichting verder op. Ons streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
5 In 2019 zetten wij in op de reductie van ganzenschade op basis van de aanpak zoals Provinciale Staten die in juli 2017 heeft vastgesteld door het vaststellen van de ‘Fryske Guozzenoanpak 2017-2020’.
6 De boerenorganisaties werken het plan van aanpak van het ‘Early warning systeem’ voor veldmuizenplagen verder uit. Hierbij zetten wij onze energie in om in enkele gebieden, samen met ondernemers, flexibel peilbeheer uit te werken waarbij ook de impact van mogelijke toekomstige veldmuizenplagen wordt gereduceerd.
7 We maken de financiering van de vismigratierivier definitief. De aanbesteding voor de realisatie van de Vismigratierivier wordt voorbereid en mogelijk gestart. De visserij activiteiten binnen het plangebied van de VMR zijn beëindigd. Samen met partners wil het project verkennen of het mogelijk is een visserij vrije zone rondom de monden in te stellen, voor een optimale werking van de rivier. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten (project De Nieuwe Afsluitdijk).
8 Voor de Gebiedsontwikkeling Harlingen-Franekeradeel staan voor 2019 circa € 9 mln aan uitgaven gepland, waarvan circa € 2,1 mln provinciale bijdrage. Hiervoor bouwen we een nieuwe gemaal en realiseren diverse andere waterhuishoudingsmaatregelen, verhogen twee bruggen en starten met de verbreding van twee landbouwwegen. Het ontwerp ruilplan (wettelijke herverkaveling) komt ter inzage. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten.
9 We continueren de ingeslagen koers uit de weidevogelnota 2014-2020 met de activiteiten voor vernatting, educatie, voorlichting en onderzoek, predatiebestrijding en toezicht zorgplicht.
10 We ronden de laatste fase van de gebiedsontwikkeling rondom de Centrale As, de beloofde ‘plus’ aan het gebied Noordoost Fryslân, volledig af. Naast de provinciale bijdrage van 2,5 mln., dragen gemeenten en Europese fondsen bij aan dit pakket maatregelen. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote Projecten.

Toelichting:

1. Verwerving en inrichting EHS
Het eerste deel van Beekdal Linde 3e module is afgerond. Voor het tweede deel is een herziening gaande, waardoor het project niet in 2019 wordt afgerond. Daarnaast ronden de projecten Swette de Burd, Baarderadeel, Achtkarspelen Zuid 3e module en Gaasterland af. In 2019 start de uitvoering van de 3e module in Koningsdiep en vindt de voorbereiding plaats van de 4e module in Beekdal Linde, 4e module Koningsdiep en de 5de module in Achtkarspelen Zuid. De grondverwerving richt zich vooral op gronden binnen KRW en N2000 (prioriteit 1 en 2). Afhankelijk van het besluit van Provinciale Staten dit jaar wordt duidelijk of er ook gronden binnen prioriteit 3 en 4 verworven kunnen worden en of inrichting van deze gronden mogelijk is. In 2019 worden de eerste ingerichte provinciale NNN-gronden verkocht aan de eindbeheerder. Er is een voorstel tot begrotingswijziging ingediend voor het Natuurpact, onder andere om de dekking voor de afwaardering van deze gronden vanuit de Reserve Natuurpact te begroten.

2. Natura 2000
Wij zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Natura 2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses. Wij richten ons op het uitvoeren van de maatregelen binnen de looptijd van 6 jaar. Dit betekent dat de PAS maatregelen voor 1 juli 2021 uitgevoerd moeten zijn. Het grootste deel van de maatregelen wordt voor 1 juli 2021 gerealiseerd. Een deel van de maatregelen gaat niet lukken; dit betreft de inrichting van De Dulf (lukt niet om de grond tijdig te verwerven) en plagmaatregelen op Terschelling (door de aanwezigheid van de exoot watercrassula). De looptijd voor de eerste beheerplanperiode 1 van het Natura 2000 gebied plan Groote Wielen loopt dit jaar af. Er wordt een herzien plan vastgesteld of de eerste beheerplanperiode wordt verlengd.
Er is een voorstel tot kasritmewijziging ingediend om de dekking in lijn te brengen met de planning van de uitgaven voor de verschillende beheerplannen.

3. Gruttobroedparen:
In de weidevogelkerngebieden (agrarisch weidevogelbeheer en natuurreservaten) stabiliseert de gruttopopulatie zich. Op het gangbare boerenland gaan al vanaf 2009 de aantallen grutto’s, onverminderd sterk achteruit. Het contrast met de stabilisatie in de weidevogelkerngebieden is sterk. De verwachting is dat in 2019 de doelstelling van 8500 broedparen niet gehaald wordt.

4. Weidevogellandschappen
Tot nu toe werd er circa 25.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogellandschappen gerealiseerd. De weidevogelkerngebieden bestaan uit agrarisch weidevogelbeheer en natuurbeheer. De verwachting is dat het aantal ha weidevogelkerngebied de komende jaren niet zal stijgen. Doordat er meer wordt ingezet op zwaar beheer en de vergoedingen voor weidevogelbeheer zijn gestegen, heeft er een indikking van het aantal ha agrarisch natuurbeheer plaatsgevonden.

6. Early warning systeem muizen
Met financiële steun van de provincie zochten de landbouworganisaties afgelopen jaren naar een aanpak om muizenplagen te voorkomen. Dat leverde voorstellen op voor een muizenmonitor (early warning system) en gebiedsgerichte maatregelen. Zowel de monitor als de gebiedsgerichte maatregelen wil men nu via een onderzoekspilot in de praktijk testen. GS en BOF (Bestjoerlik Oerlis Feangreide) delen het standpunt dat de verantwoordelijkheid voor deze pilot, ook financieel, bij de landbouworganisaties ligt.

7. Vismigratierivier:
Voor een inhoudelijke toelichting wordt verwezen naar de paragraaf Grote projecten, onderdeel De Nieuwe Afsluitdijk

8. Gebiedsontwikkeling Franeker-Harlingen.
De uitvoering van de werkzaamheden blijft achter bij de jaarbegroting 2019. De vertragingen hebben geen gevolg voor de totale uitvoeringsperiode t/m 2023. Bij deze Berap is een begrotingswijziging voor aanpassing van het bestedingenritme toegevoegd. Voor een inhoudelijke toelichting wordt verwezen naar de paragraaf Grote projecten.

10. Voor een inhoudelijke toelichting op het project Gebiedsontwikkeling De Centrale As wordt verwezen naar de paragraaf Grote projecten.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2019 Prognose 2019
Natuur
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500
EHS Hectares verworven pm
Hectares ingericht 450 ha ingericht
Hectares in beheer pm
Natura2000/PAS Aantal N2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses in uitvoering. (alle 9 PAS gebieden zijn onderdeel van de N2000 beheerplannen) 12 beheerplannen N2000 en 9 PAS gebiedsanalyses in uitvoering. Daarnaast zorgdragen voor de uitvoering van maatregelen in 6 N2000 beheerplannen waar een andere partij voortouwnemer is.
Ganzen Gewasschade in kg droge stof 5-10% lager dan het gemiddelde van de afgelopen 2 jaren.
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 95%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%

Toelichting:

Weidevogels:
Zie bij punt 3 gewenste resultaten

Groene wetten:
Tot nu toe is 94% van de aangevraagde vergunningen tijdig verleend.
In de PS vergadering van 26 november 2018 is een amendement aangenomen om de doelwaarde aan te passen van 90% naar 95%.
We verwachten mogelijk een overschrijding op het budget; Groene Wetten (NB-wet structureel), door inzet van additionele capaciteit als gevolg van de uitspraak van de Raad van State inzake de PAS. Daarnaast winnen we nog juridisch advies in bij Trip op complexe dossiers tav Wet Natuurbescherming als gevolg van beperkte capaciteit.

We verwachten dat de leges inkomsten tav de Wet Natuurbescherming lager uitvallen, doordat het werkelijke aantal aanvragen achter lijkt te blijven.

Op het budget Groene Wetten vergunningen Waddenzee is de afgelopen jaren minder binnengekomen dan begroot. Sinds 2009 is sprake van een afname de werkzaamheden voor de NB-wet door Fryslân. Dit houdt verband met de vastgestelde beheerplannen en de nieuwe Wet natuurbescherming per 1 januari 2017. Op basis van nieuwe afspraken in 2017 met de provincies Groningen en Fryslân worden de kosten en inkomsten uitvoering Wet natuurbescherming door Fryslân voor de andere twee Waddenprovincies structureel naar beneden bijgesteld met € 53.400,-
Daarom wordt via een begrotingswijziging gevraagd de verwachte inkomsten in de begroting te verlagen van € 68.400 naar €15.000. Hieraan gekoppeld wordt in genoemde begrotingswijziging voorgesteld de begroting van Groene Wetten te verlagen.

Gewenste resultaten

Beleid

  • Het gewenste resultaat zoals in de begroting is gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is inhoudelijk niet geheel gehaald
  • Het voorgenomen gewenst resulaat zoals beschreven in de begroting is Inhoudelijk niet gehaald

Tijd

  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is binnen de afgesproken tijd gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is niet geheel op tijd gehaald
  • Het voorgenomen gewenste resulaat zoals beschreven in de begroting is niet op tijd gehaald

Geld

  • T.a.v. het onderdeel geld is er geen afwijking (Overschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000 en Onderschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van onderbesteding (Onderschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van overbesteding (Overschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  Beleid Tijd Geld
Landschapsbeleid
1 Wij geven uitvoering aan de structuurvisie Grutsk op ’e Romte door in provinciale opgaven, plannen en (integrale gebieds) projecten investeringen in het landschap mee te nemen. Daarnaast werkt Grutsk via het ruimtelijke ordeningsspoor door in ruimtelijke plannen en projecten van gemeenten en andere partijen. Het provinciaal ruimtelijk kwaliteitsteam heeft hiervoor een adviserende taak.
2 Wij streven naar herstel van landschapselementen die de provinciale kernkwaliteiten (Grutsk) versterken en naar het versterken van het draagvlak voor het Friese landschap. Dat doen we door subsidiering van: projecten via het Iepen Mienskipfûns Fryslân (IMF); de nationale landschappen Noardlike Fryske Wâlden en Stichting Mar en Klif; Landschapsbeheer Friesland (LBF).
3 Voor de cofinanciering binnen het Europese programma POP3 wordt voor het agrarisch natuur- en landschapsbeheer € 1,5 mln beschikbaar gesteld van 2017 t/m 2020. Dit is bedoeld voor landschapsherstel ten behoeve van de droge dooradering. In het kader van landschapsherstel zullen de agrarische collectieven samen met Landschapsbeheer Fryslân puntelementen in landschapsstructuren mogelijk maken.

Toelichting:

3. Bij de 2e berap 2018 is in het kader van de POP3-subsidieregeling een begrotingswijziging vastgesteld ten behoeve van de cofinanciering van een openstelling voor landschapsherstel op de klei- en veengronden. Dit als vervolg op de openstelling voor landschapsherstel voor de droge dooradering op de zandgronden. In juni 2019 is de openstelling gepland. Omdat binnen de POP3-regels alleen subsidie bevoorschot wordt na het uitvoeren van de werkzaamheden en de deelnemende agrarische collectieven en Landschapsbeheer Friesland dit niet kunnen voorfinancieren, is de openstelling financiëel nog niet uitvoerbaar. Voor de droge dooradering is dit vorig jaar opgelost met een lening bij het Groenfonds gecombineerd met een proinciale borgstelling. Voor de volgende openstelling wordt nog gezocht naar een oplossing. Risico van het niet door kunnen gaan van de openstelling is dat de bijbehorende landschapsdoelen niet kunnen worden behaald en dat de POP3-middelen (€ 1 mln) en provinciale cofinanciering (€ 1 mln) vrijvallen.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2019 Prognose 2019
Landschapsbeleid
Landschapsherstel Aantal kilometers, hectare en puntelementen herstel landschapsstructuren 25 km, 7 ha en 50 puntelementen
Print deze pagina