Programma 3: Omgeving

3.1 Natuur en landschap

Begroting

Natuur

Wat willen we bereiken?

Wij blijven de mooiste provincie van Nederland met een fraai en vitaal platteland. Hierbij speelt onder andere het herstel van de biodiversiteit. We voldoen aan de afspraken zoals we die in het kader van het Natuurpact gemaakt hebben.

Economie, landbouw, natuur en landschap zijn meer in balans. We willen draagvlak creëren voor het behoud en ontwikkelen van de natuurkwaliteiten. Dit door inwoners van onze provincie te betrekken bij het ontwikkelen van natuurwaarden en, waar mogelijk, recreatief medegebruik te bevorderen. Het koppelen van kansen tussen natuur en economie speelt een grote rol. De provincie streeft naar een kwalitatief goed, effectief en vernieuwend (agrarisch) natuurbeheer met lagere beheerkosten en met meer veerkracht voor de natuur. Wij voeren de regie op het natuurbeheer binnen en buiten de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). We willen voorkomen dat er weer onevenredig veel schade ontstaat bij een eventueel volgende muizenplaag. In mei 2017 hebben wij Provinciale Staten geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek naar de Natuuropgave. Wij gaan de aangedragen oplossingsrichtingen en aanbevelingen uitwerken. We betrekken hierbij de maatschappelijke partners. De oplossingsrichtingen zullen zowel op korte als op lange termijn effect hebben en worden onder andere beoordeeld op draagvlak en (juridische) haalbaarheid. De planning is erop gericht om bij de kadernota 2019 voldragen voorstellen te kunnen presenteren.

Wij behandelen vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Wet Natuurbe-scherming. Daar waar van toepassing volgen wij het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS).

Wij willen onze bodem zo schoon mogelijk houden en geen vreemde stoffen in de Friese bodem. Wij adviseren aan het Rijk inzake de Mijnbouwwet. Het Rijk is de vergunningverlenende instantie. In onze adviezen aan het Rijk maken wij steeds kenbaar tegen nieuwe gaswinningen te zijn en pleiten daarbij voor omgekeerde bewijsvoering.

We hanteren bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, blijven wij de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan de beëindiging van de zout-winning in 2021. Als het zich voordoet, zullen wij geen medewerking verlenen aan (proef-)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.

Welke resultaten willen we in 2018 behalen?

  • In 2018 ronden wij de volgende gebiedsinrichtingsprojecten af: Swette de Burd Icoon, Twizelermieden, Beekdal Linde (3e module) en Koningsdiep (2e module). Verder blijven wij inzetten op de verwerving van EHS-gronden. Dit doen wij langs 3 sporen: aankoop, kavelruil en via particulieren die gronden omzetten van landbouw naar natuur (de Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Natuur en Landschap, SKNL). Wij verwachten in 2018 ook de eerste ingerichte EHS-gronden te kunnen verkopen aan de eindbeheerder. Deze kan vervolgens beheersubsidie aanvragen.
  • Wij zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Natura 2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses. In 2017 zijn de laatste Natura 2000 beheerplannen vastgesteld. Wij hebben overeenkomsten afgesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering. Wij richten ons op het uitvoeren van de maatregelen binnen de looptijd van 6 jaar. Dit betekent dat de PAS maatregelen voor 1 juli 2021 uitgevoerd zijn.
  • Wij richten ons op het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020. Met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2018 streven we naar 8.500 gruttobroedparen.
  • Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld pakken wij samen met de natuur- en agrarische beheerders het beheer en inrichting verder op. Ons streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
  • In 2018 zetten wij in op de reductie van ganzenschade op basis van de aanpak zoals Provinciale Staten die in juli 2017 heeft vastgesteld door het vaststellen van de ‘Fryske Guozzenoanpak 2017-2020’.
  • Wij ondersteunen de boerenorganisaties bij hun uitwerking van het ‘Early warning system’ voor de veldmuizen waarbij wij onze energie inzetten om te komen tot een gebiedsaanpak waarbij de veldmuizenproblematiek wordt gekoppeld aan flexibel peilbeheer.
  • We maken de financiering van de vismigratierivier definitief. De aanbesteding voor de realisatie van de Vismigratierivier wordt voorbereid en mogelijk gestart. De visserij activiteiten binnen het plangebied van de VMR zijn beëindigd. Samen met partners wil het project verkennen of het mogelijk is een visserij vrije zone rondom de monden in te stellen, voor een optimale werking van de rivier. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten (project De Nieuwe Afsluitdijk).
  • Voor de Gebiedsontwikkeling Harlingen-Franekeradeel staan voor 2018 circa € 13,8 mln. aan uitgaven gepland, waarvan € 3,4 mln. provinciale bijdrage. Hiervoor ronden we diverse waterhuishoudingsmaatregelen af en ook een aantal maatschappelijke projecten zoals het fietspad bij Tzummarum. We starten met de wettelijke herverkaveling. Zie voor verdere toelichting de paragraaf Grote projecten.
  • We continueren de ingeslagen koers uit de weidevogelnota 2014-2020 met de activiteiten voor vernatting, educatie, voorlichting en onderzoek
  • We ronden de laatste fase van de gebiedsontwikkeling rondom de Centrale As, de beloofde ‘plus’ aan het gebied Noordoost Fryslân, volledig af. Naast de provinciale bijdrage van 2,5 mln., dragen gemeenten en Europese fondsen bij aan dit pakket maatregelen.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2018
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500
EHS Hectares verworven 80 ha verworven
Hectares ingericht 700 ha ingericht
Hectares in beheer pm
Natura2000/PAS Aantal N2000 beheerplannen en PAS gebiedsanalyses in uitvoering. (alle 9 PAS gebieden zijn onderdeel van de N2000 beheerplannen) 12 beheerplannen N2000 en 9 PAS gebiedsanalyses in uitvoering.Daarnaast zorgdragen voor de uitvoering van maatregelen in 6 N2000 beheerplannen waar een andere partij voortouwnemer is
Ganzen Gewasschade in kg droge stof 5-10% lager dan het gemiddelde van 2011-2013
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 90%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%

Verplichte indicatoren in het kader van het BBV

Onderwerp Indicatoren 2015
Vitaal platteland, natuurbeheer en ontwikkeling natuurgebieden
Aantal hectare nieuwe natuur verworven en ingericht (NNN) 84+22=106
% natuurgebied in beheer in relatie tot doelstelling 2027

Landschapsbeleid

Wat willen we bereiken?

Fryslân blijft de mooiste provincie. Zorgvuldige inpassing van economische ontwikkelingen met blijvende aandacht voor de ruimtelijke kwaliteit van onze provincie dragen daaraan bij. Zorg voor de omgeving is van groot belang. De provincie werkt daarbij samen met gemeenten, belangengroeperingen en burgers. Voor het Friese landschap zijn in ‘Grutsk op ’e Romte’, de structuren van provinciaal belang aangewezen. We hebben daarbij de cultuurhistorische en landschappelijke waarden integraal benaderd.

Welke resultaten willen we in 2018 behalen?

  • Wij geven uitvoering aan de structuurvisie Grutsk op ’e Romte door in provinciale plannen en (integrale gebieds) projecten investeringen in het landschap mee te nemen. Daarnaast werkt Grutsk via het ruimtelijke ordeningsspoor door in ruimtelijke plannen en projecten van gemeenten en andere partijen. Het provinciaal ruimtelijk kwaliteitsteam heeft hiervoor een adviserende taak.
  • Wij streven naar herstel van landschapselementen die de provinciale kernkwaliteiten (Grutsk) versterken en naar het versterken van het draagvlak voor het Friese landschap. Dat doen we door subsidiëring van:
  • projecten via het Iepen Mienskipfûns Fryslân (IMF);
  • de nationale landschappen Noardlike Fryske Wâlden en Stichting Mar en Klif;
  • Landschapsbeheer Friesland (LBF).
  • Voor de cofinanciering binnen het Europese programma POP3 wordt voor het agrarisch natuur- en landschapsbeheer € 1,5 mln. beschikbaar gesteld van 2017 t/m 2020. Dit is bedoeld voor landschapsherstel ten behoeve van de droge dooradering. Voor 2018 is het doel om het herstel van 50 km aan landschapsstructuren mogelijk te maken, uit te voeren door agrarische collectieven samen met Landschapsbeheer Friesland.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2018
Landschapsherstel Aantal kilometers herstel landschapsstructuren 50 km

Wat mag het kosten?

Bekijk uitgebreide tabel

B2018 – exploitatie 3.1

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Totaal lasten
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Realisatie 2016
  • 74.441
  • 11.068
  • 63.372
  • Begroting 2017
  • 68.481
  • 6.037
  • 62.444
  • Begroting 2018
  • 60.346
  • 1.620
  • 58.726
  • Begroting 2019
  • 52.287
  • 1.503
  • 50.784
  • Begroting 2020
  • 49.290
  • 1.503
  • 47.787
  • Begroting 2021
  • 48.012
  • 2.103
  • 45.909

Toelichting:

De aflopende lasten worden voornamelijk veroorzaakt door het kasritme van de budgetten uit de reserve Natuurpact 2014 van € 44 mln. in 2017 naar € 36 mln. in 2021. Daarnaast bestaan de lasten voornamelijk uit de budgetten voor Gebiedsontwikkeling Franekeradeel – Harlingen, Aankopen natuur en landschapsherstel, Beheersgelden EHS en De Nieuwe Afsluitdijk Vismigratie deel 1 en 2.

De lagere baten vanaf 2018 hebben voornamelijk betrekking op baten in 2017 van het budget Overlopende Passiva Life Alde Feanen N2000 voorbereiding van € 1,3 mln. en in 2017 zijn er baten voor reserve De Nieuwe Afsluitdijk Vismigratie deel 1 van € 2,4 mln. en in 2021 in plaats van 2017 worden baten ontvangen van € 600.000,-.

B2018 – doorklik 3.1 – bijgewerkt

  • Specificatie Exploitatie
  • Lasten
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Voorzieningen
  • Overlopende Passiva
  • Totaal lasten
  • Baten
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Voorzieningen
  • Overlopende Passiva
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • GS autorisatie
  • Beheersgelden EHS
  • BFVW Bond van Friese Vogelwachten
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • It Fryske Gea
  • It Fryske Gea toezicht Friese IJsselmeerkust
  • IVN consulentschap Fryslan
  • LBF Basisorganisatie
  • Mutaties onvoorzien
  • Nationaal landschap
  • Nationale parken basisfinanciering
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Onderhoudsbudget Wolvetinte
  • Proceskosten algemeen
  • Wadlopen provinciale bijdrage
  • Weidevogels
  • Wet Natuurbescherming
  • Faunabeheereenheid budgetsubsidie
  • Gebiedsontwikkeling Franekeradeel-Harlingen
  • ILG no 06 subsidie realisatie EHS
  • ILG no 13 subsidie waterkwaliteit
  • ILG no 20 subsidie landschap (generiek)
  • Kavelruil verbetering weidevogellandschappen
  • Kening fan e greide
  • Lectoraat weidevogels
  • LIFE Project Crane
  • Lokale projecten natuur en landschap
  • Nationale Parken overgang
  • No 01 Subsidie grondgebonden landbouw FYLG
  • No 04 Kennis, Innovatie en versterken landbouw FYLG
  • No 06 Subsidie Realisatie EHS FYLG
  • No 08 Subsidie Natuur Overig FYLG
  • No 09 Subsidie Milieukwaliteit EHS/VHR/Nb-wet FYLG
  • No 12 Subsidie Regionale Watersystemen FYLG
  • No 13 Subsidie waterkwaliteit FYLG
  • No 17 Ontw en vers toegangkelijkheid FYLG
  • No 19 Subsidie verst en verb kwal toer niv FYLG
  • No 20 Subsidie Landschap (generiek) FYLG
  • No 21 Subsidie Archeologie FYLG
  • No 22 Subsidie Nat Landsch Nrd Fr Woud/Zw Frl FYLG
  • No 25 Subsidie verb leefbaarh plattelandsgeb FYLG
  • No 28 Stim en verbreden plattel economie FYLG
  • No 29 Subsidie Erfgoed en monumentenzorg FYLG
  • No 31 Plattelandsprojecten LEADER FYLG
  • No 32 Proceskosten FYLG
  • Nog te verdelen FYLG middelen
  • Nog te verdelen ILG middelen
  • Pilotprojecten weidevogels
  • POP 3 Agrarisch natuur en landschapsbeheer
  • Project Fryslan Fernijt IV
  • Provinciaal meerjarenprogramma natuur en landelijk gebied
  • RSP REP
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Uitvoering werkplan weidevogels
  • Waddenfonds projecten
  • Weidevogelbeheer
  • Weidevogellandschappen
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • De Nieuwe Afsluitdijk
  • Natuurpact 2014
  • Weidevogelcompensatie
  • Leader Technische Hulp
  • Life Alde Feanen N2000
  • Nog af te sluiten weidevogelcompensatie
  • Overhead
  • Vismigratierivier
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • Mutaties onvoorzien
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Vergunningen waddenzee
  • Wet Natuurbescherming
  • No 20 Subsidie Landschap (generiek) FYLG
  • Nog te verdelen FYLG middelen
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • De Nieuwe Afsluitdijk
  • Natuurpact 2014
  • Weidevogelcompensatie
  • Leader Technische Hulp
  • Life Alde Feanen N2000
  • Nog af te sluiten weidevogelcompensatie
  • Overhead
  • Vismigratierivier
  • Real 2016
  • 7.363
  • 92
  • 394
  • 8
  • 803
  • 109
  • 177
  • 248
  • 32
  • 69
  • 206
  • 153
  • 7
  • 34
  • 202
  • 9.897
  • 1.515
  • 1.075
  • 314
  • -5
  • 126
  • 25
  • 13
  • 65
  • 137
  • 212
  • 5.608
  • -443
  • 489
  • 266
  • 2.374
  • 30
  • 32
  • 280
  • 39
  • 49
  • 130
  • 22
  • 15
  • 613
  • 105
  • 449
  • -343
  • 379
  • 60
  • 3.386
  • 1.426
  • 309
  • 231
  • 18.983
  • 1.522
  • 9.526
  • 31.003
  • 42.050
  • 558
  • 558
  • 320
  • 1.790
  • 694
  • 110
  • 38
  • 2.952
  • 74.441
  • 20
  • 2
  • 29
  • 67
  • 118
  • 2
  • 287
  • 288
  • 122
  • 4.851
  • 2.396
  • 7.369
  • 558
  • 558
  • 104
  • 1.790
  • 694
  • 110
  • 38
  • 2.736
  • 11.068
  • 63.372
  • Begr 2017
  • 7.329
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 248
  • 121
  • 207
  • 140
  • 6
  • 13
  • 32
  • 84
  • 9.703
  • 300
  • 3.101
  • 20
  • 90
  • 50
  • 30
  • 150
  • 399
  • 140
  • 500
  • 1.565
  • 200
  • 356
  • 553
  • 634
  • 8.087
  • 816
  • 2.917
  • 45.527
  • 49.259
  • 1.330
  • 102
  • 1.432
  • 68.481
  • 99
  • 67
  • 468
  • 634
  • 3.106
  • 865
  • 3.971
  • 1.330
  • 102
  • 1.432
  • 6.037
  • 62.444
  • Begr 2018
  • 7.387
  • 94
  • 339
  • 0
  • 809
  • 112
  • 183
  • 250
  • 104
  • 208
  • 139
  • 6
  • 13
  • 32
  • 219
  • 9.895
  • 300
  • 1.900
  • 62
  • 50
  • 30
  • 399
  • 200
  • 35
  • 505
  • 3.480
  • 1.033
  • 4.366
  • 41.470
  • 46.869
  • 102
  • 102
  • 60.346
  • 97
  • 67
  • 468
  • 632
  • 20
  • 865
  • 885
  • 102
  • 102
  • 1.620
  • 58.726
  • Begr 2019
  • 7.387
  • 94
  • 339
  • 0
  • 809
  • 112
  • 183
  • 250
  • 104
  • 208
  • 41
  • 6
  • 13
  • 32
  • 219
  • 9.797
  • 300
  • 1.600
  • 50
  • 30
  • 399
  • 200
  • 19
  • 490
  • 3.087
  • 1.038
  • -200
  • 38.462
  • 39.300
  • 102
  • 102
  • 52.287
  • 67
  • 468
  • 535
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 1.503
  • 50.784
  • Begr 2020
  • 7.387
  • 94
  • 339
  • 0
  • 809
  • 112
  • 183
  • 250
  • 104
  • 208
  • 41
  • 6
  • 13
  • 32
  • 219
  • 9.797
  • 750
  • 30
  • 399
  • 200
  • 480
  • 1.859
  • 1.038
  • 36.494
  • 37.532
  • 102
  • 102
  • 49.290
  • 67
  • 468
  • 535
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 1.503
  • 47.787
  • Begr 2021
  • 7.387
  • 94
  • 339
  • 0
  • 809
  • 112
  • 183
  • 250
  • 104
  • 208
  • 41
  • 6
  • 13
  • 32
  • 219
  • 9.797
  • 550
  • 30
  • 580
  • 1.038
  • 36.494
  • 37.532
  • 102
  • 102
  • 48.012
  • 67
  • 468
  • 535
  • 600
  • 865
  • 1.465
  • 102
  • 102
  • 2.103
  • 45.909

Onderstaand kadernotavoorstel is verwerkt in bovenstaande tabel.

  • Kadernota 2018 -Bedragen x € 1.000,-
  • Lasten
  • Weidevogels
  • Totaal lasten
  • 2.018
  • 470
  • 470
  • 2.019
  • 470
  • 470
  • 2.020
  • 470
  • 470
  • 2.021
  • 0
  • 0

Het kadernotavoorstel Weidevogels bedraagt € 1,41 mln. Het totaaloverzicht aan kadernotavoorstellen staat in bijlage 10.

Print deze pagina