Programma 5: Landelijk gebied

5.1 Natuurbeleid

Begroting

Wat willen we bereiken?

Wij blijven de mooiste provincie van Nederland met een fraai en vitaal platteland. Hierbij spelen onder andere het herstel van de biodiversiteit (Natura 2000, Agrarisch natuurbeheer) en het koppelen van kansen tussen natuur en economie een grote rol. Economie, landbouw, natuur en landschap zijn meer in balans.
De provincie streeft naar een kwalitatief goed, effectief en vernieuwend natuurbeheer met lagere beheerkosten en met meer veerkracht voor de natuur. Wij voeren de regie op het natuurbeheer binnen en buiten de Ecologische Hoofdstructuur (EHS).

Verder werken we mee aan de Europese verplichtingen van het Rijk. Ook willen we draagvlak creëren voor het behoud en ontwikkelen van de natuurkwaliteiten. Dit door inwoners van onze provincie te betrekken bij het ontwikkelen van natuurwaarden en, waar mogelijk, recreatief medegebruik te bevorderen.
Wij willen onze bodem zo schoon mogelijk houden en geen vreemde stoffen in de Friese bodem.

Welke resultaten willen we in 2017 behalen?

  • In 2017 voeren wij de mid-term evaluatie van het Program Natuer en Lanlik Gebiet 2014-2020 uit.
  • De regierol voor het agrarisch natuurbeheer ligt bij de provincie. Ook in 2017 faciliteren we de gebiedscollectieven ter versterking van hun rol als gebiedsregisseur.
  • Als gevolg van de stelselherziening voor natuurbeheer, krijgen de terreinbeherende organisaties (TBO’s) en particuliere eigenaren in 2017 meer verantwoordelijkheid, wat resulteert in versterking van de kwaliteit van het beheer, voor minder geld..
  • Het einddoel is dat wij in 2027 de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) gerealiseerd hebben.
  • Wij zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Natura 2000 beheerplannen. In 2017 zijn alle N2000 beheerplannen vastgesteld. Wij hebben overeenkomsten afesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering.
  • Wij richten ons op het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020. Met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2017 streven we naar 8.500 gruttobroedparen.
  • Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld pakken wij samen met de natuur-en agrarische beheerders het beheer en inrichting verder op. Ons streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
  • Wij handhaven in 2017 onze inzet op de aanpak van ganzenschade op basis van de aanpak zoals PS die in 2014 heeft vastgesteld en nemen de uitkomsten van de evaluatie uit 2016 hierin mee.
  • Wij blijven in 2017 de Friese Nationale Parken Schiermonnikoog en de Alde Feanen ondersteunen. Wij ontwikkelen een visie op de provinciale rol in relatie tot de Nationale Parken.
  • Wij behandelen vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 (NB-wet), De Nieuwe wet Natuurbescherming die op 1 januari 2017 in werking treedt, de Flora- en faunawet (Ffw) en de Boswet conform de vereisten. Daar waar van toepassing volgen wij het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof.
  • Wij adviseren aan het Rijk inzake de Mijnbouwwet. Het Rijk is de vergunningverlenende instantie. In onze adviezen aan het Rijk maken wij steeds kenbaar tegen nieuwe gaswinningen te zijn en pleiten daarbij voor omgekeerde bewijsvoering.
  • We hanteren bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, blijven wij de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan de beëindiging van de zoutwinning in 2021.
  • Indien het zich voordoet, zullen wij geen medewerking verlenen aan (proef-)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.
  • Wij ondersteunen de boerenorganisaties bij hun uitwerking van het Early Warning Systeem voor de veldmuizen waarbij wij onze energie inzetten om te komen tot een gebiedsaanpak waarbij de veldmuizenproblematiek wordt gekoppeld aan flexibel peilbeheer.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2017
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8500
EHS Hectares verworven 100
Hecatares ingericht 696
Natura2000/PAS Aantal afgeronde beheerplannen N2000 20 beheerplannen afgerond
Ganzen Uitgekeerd schadebedrag 5-10% % lager dan het voorgaande jaar
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 100%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%
Bekijk uitgebreide tabellen

Wat mag het kosten?

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Totaal lasten
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Realisatie 2015
  • 47.623 
  • 2.210
  • 45.414
  • Begroting 2016
  • 64.168
  • 1.137
  • 63.031
  • Begroting 2017
  • 59.460
  • 1.134
  • 58.326
  • Begroting 2018
  • 51.477
  • 1.132
  • 50.345
  • Begroting 2019
  • 50.243
  • 1.035
  • 49.208
  • Begroting 2020
  • 49.986
  • 1.035
  • 48.952

Toelichting:

De lasten hebben betrekking op o.a.de Beheersgelden Ecologische Hoofdstructuur (EHS) en het tijdelijk budget Schadevergoeding ganzenakkoord voor 2016 en 2017. De bedrijfsvoeringkosten worden toegelicht in paragraaf bedrijfsvoering.
De lasten bestaan in hoofdzaak uit de Natuurpactmiddelen (o.a. voor verwerving en inrichtin EHS, agrarisch natuurbeheer en Natura 2000 beheerplannen), welke zijn gebaseerd op de decentralisatieuitkering zoals die van het Rijk wordt ontvangen.

Het kadernotavoorstel Budgetsubsidie faunabeheereenheid (doelstelling is droge dooradering waarvoor singels en boomwallen relevant zijn; initiatief voor koepelaanvraag), het voorstel POP3 – Agrarisch natuur en landschapbeheer en het onderzoek weidevogels (amendement kadernota 2017) zijn cijfermatig verwerkt in 2017-2020 in bovenstaande tabel.

Beleidsveld 5.1 baten doorklik

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Overlopende Passiva
  • Bedrijfsvoeringskosten
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Vergunningen waddenzee
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • Natuurpact 2014
  • Wadlopen
  • Realisatie 2015 Baten
  • 133
  • 0
  • 133
  • 0
  • 50
  • 1.936
  • 1.987
  • 90
  • 90
  • 0
  • 2.210
  • 45.414
  • Begr 2016 Baten
  • 103
  • 67
  • 170
  • 0
  • 0
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 0
  • 1.137
  • 63.031
  • Begr 2017 Baten
  • 99
  • 67
  • 166
  • 0
  • 0
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 0
  • 1.134
  • 58.326
  • Begr 2018 Baten
  • 97
  • 67
  • 164
  • 0
  • 0
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 0
  • 1.132
  • 50.345
  • Begr 2019 Baten
  • 0
  • 67
  • 67
  • 0
  • 0
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 0
  • 1.035
  • 49.208
  • Begr 2020 Baten
  • 0
  • 67
  • 67
  • 0
  • 0
  • 865
  • 865
  • 102
  • 102
  • 0
  • 1.035
  • 48.952

Beleidsveld 5.1 lasten doorklik

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Overlopende Passiva
  • Bedrijfsvoeringskosten
  • Totaal lasten
  • Beheersgelden EHS
  • BFVW Bond van Friese Vogelwachten
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • It Fryske Gea
  • It Fryske Gea toezicht Friese IJsselmeerkust
  • IVN consulentschap Fryslan
  • Mutaties onvoorzien
  • Nationale parken basisfinanciering
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Onderhoudsbudget Wolvetinte
  • Wadlopen provinciale bijdrage
  • Weidevogels
  • Beheersgelden afdekken risico
  • Kavelruil verbetering weidevogellandschappen
  • Kening fan e greide
  • Lectoraat weidevogels
  • Lokale projecten natuur en landschap
  • Nationale Parken overgang
  • Provinciaal meerjarenprogramma natuur en landelijk gebied
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Uitvoering werkplan weidevogels
  • Vliegende Euro's
  • Weidevogelbeheer
  • Weidevogellandschappen
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • Natuurpact 2014
  • Wadlopen
  • Bedrijfsvoeringskosten
  • Realisatie 2015 Lasten
  • 7.253
  • 92
  • 329
  • 20
  • 793
  • 109
  • 179
  • -1,108
  • 222
  • 140
  • 4
  • 33
  • 221
  • 8.287
  • 3.001
  • 80
  • 122
  • 0
  • 7
  • 117
  • 335
  • 2.222
  • 203
  • 50
  • 113
  • 472
  • 6.721
  • 54
  • 24.279
  • 24.333
  • 90
  • 90
  • 8.192
  • 8.192
  • 47.623
  • Begr 2016 Lasten
  • 7.329
  • 93
  • 331
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 0
  • 207
  • 143
  • 6
  • 32
  • 208
  • 9.443
  • 0
  • 10
  • 126
  • 50
  • 13
  • 63
  • 495
  • 3.380
  • 0
  • 0
  • 332
  • 520
  • 4.989
  • 1.030
  • 40.006
  • 41.036
  • 102
  • 102
  • 8.598
  • 8.598
  • 64.168
  • Begr 2017 Lasten
  • 7.329
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 0
  • 207
  • 140
  • 6
  • 32
  • 217
  • 9.453
  • 0
  • 10
  • 90
  • 50
  • 0
  • 0
  • 500
  • 1.570
  • 200
  • 0
  • 0
  • 890
  • 3.310
  • 1.030
  • 41.461
  • 42.491
  • 102
  • 102
  • 4.103
  • 4.103
  • 59.460
  • Begr 2018 Lasten
  • 7.329
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 0
  • 207
  • 138
  • 6
  • 32
  • 217
  • 9.451
  • 0
  • 0
  • 62
  • 50
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 200
  • 0
  • 0
  • 0
  • 312
  • 1.030
  • 36.408
  • 37.438
  • 102
  • 102
  • 4.173
  • 4.173
  • 51.477
  • Begr 2019 Lasten
  • 7.329
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 0
  • 207
  • 41
  • 6
  • 32
  • 217
  • 9.354
  • 0
  • 0
  • 0
  • 50
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 200
  • 0
  • 0
  • 0
  • 250
  • 1.030
  • 35.088
  • 36.118
  • 102
  • 102
  • 4.419
  • 4.419
  • 50.243
  • Begr 2020 Lasten
  • 7.329
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 0
  • 207
  • 41
  • 6
  • 32
  • 217
  • 9.354
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 200
  • 0
  • 0
  • 0
  • 200
  • 1.030
  • 35.088
  • 36.118
  • 102
  • 102
  • 4.212
  • 4.212
  • 49.986

Kadernota 2017

  • Bedragen x € 1.000,-
  • Lasten
  • Onderzoek weidevogels
  • (amendement)
  • Totaal lasten
  • 2017
  • 200
  • 200
  • 2018
  • 200
  • 200
  • 2019
  • 200
  • 200
  • 2020
  • 200
  • 200

Eerste bestuursrapportage

Gewenste resultaten

Beleid

Verwacht je dat eind 2017 de beleidsuitvoering verlopen is volgens de inhoudelijke afspraken in het onderliggende document waarin het beleid is vastgesteld (beleidsnota, etc.)?

  • Ja, dit gaat zeker lukken
  • Niet zeker of dit gaat lukken
  • Nee, dit gaat niet lukken

Tijd

Verwacht je dat eind 2017 het gewenste resultaat is gerealiseerd? Of, als de einddatum voor de realisatie verder in de tijd ligt: Verwacht je dat je eind 2017 op schema ligt om het gewenste resultaat te realiseren binnen de afgesproken termijn?

  • Ja, dit gaat zeker lukken
  • Niet zeker of dit gaat lukken
  • Nee, dit gaat niet lukken

Geld

Op beleidsveldniveau: verwacht je dat geld een belemmerende factor is voor het behalen van de gewenste resultaten? Of verwacht je dat het beschikbare budget toereikend is om in 2017 de gewenste resultaten van dit beleidsveld te realiseren?

  • Geld vormt geen belemmerende factor: er wordt geen onder- of overbesteding verwacht
  • Geld vormt geen belemmerende factor: er wordt een onderbesteding verwacht
  • Geld vormt wel een belemmerende factor en/of er wordt een overbesteding verwacht
  Beleid Tijd Geld
1 In 2017 uitvoeren van de mid-term evaluatie van het Program Natuer en Lanlik Gebiet 2014 – 2020.
2 Het faciliteren van de gebiedscollectieven ter versterking van hun rol als gebiedsregisseur.
3 Als gevolg van de stelselherziening voor natuurbeheer, krijgen de terreinbeherende organisaties (TBO’s) en particuliere eigenaren in 2017 meer verantwoordelijkheid, wat resulteert in versterking van de kwaliteit van het beheer, voor minder geld.
4 Het einddoel is dat in 2027 de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) gerealiseerd is.
5 In 2017 zijn alle Natura2000 beheerplannen vastgesteld. Tevens hebben wij overeenkomsten afgesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering.
6 Wij richten ons op het het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020, met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2017 streven wij naar 8.500 gruttobroedparen.
7 Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld wordt, samen met de natuur- en agrarische beheerders, het beheer en de inrichting verder opgepakt. Het streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
8 In 2017 blijft de inzet op de aanpak van ganzenschade gehandhaafd op basis van de aanpak, zoals PS die in 2014 heeft vastgesteld. De uitkomsten van de evaluatie uit 2016 worden hierin meegenomen.
9 De Friese Nationale Parken Schiermonnikoog en de Alde Feanen worden ondersteund. Er wordt een visie ontwikkeld op de provinciale rol in relatie tot de Nationale Parken.
10 Vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Wet Natuurbescherming (gebiedsbescherming, soortenbescherming, en houtopstanden). Indien van toepassing wordt het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof gevolgd.
11 Adviseren aan het Rijk (vergunningverlener) inzake de Mijnbouwwet. In de advisering aan het Rijk kenbaar maken tegen nieuwe gaswinningen te zijn en hierbij pleiten voor omgekeerde bewijsvoering.
12 Bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe hanteren. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan beëindiging zoutwinning in 2021.
13 Indien het zich voordoet wordt geen medewerking verleend aan (proef)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.
14 Wij ondersteunen de boerenorganisaties bij hun uitwerking van het Early Warning Systeem voor de veldmuizen, waarbij onze energie wordt ingezet om te komen tot een gebiedsaanpak. Hierbij wordt de veldmuizenproblematiek gekoppeld aan flexibel peilbeheer.

Toelichting:

3) Als gevolg van de stelselherziening natuurbeheer zullen de particuliere natuurbeheerders in 2017 de transitie naar collectieven maken. Dit proces verloopt volgens planning. Het realiseren van een besparing op het natuurbeheer is nog niet gelukt. Dit betekent dat er op termijn een tekort op de beschikbare middelen zal ontstaan. Binnenkort wordt het externe onderzoek naar de haalbaarheid van de geplande Europese en Friese natuuropgave voor de gehele periode tot en met 2027 afgerond. Deze tekorten zijn hierin meegenomen.

4) Wij voorzien dat we het einddoel zonder bijsturing niet binnen de gestelde termijn zullen halen. In de besluitvorming volgend op het externe onderzoek naar de haalbaarheid geplande Europese en Friese natuuropgave zal hier aandacht aan worden besteed.

10) Met betrekking tot de post van leges inkomsten Wet Natuurbescherming wordt voorzien dat de inkomsten beduidend lager zullen zijn dan de opgegeven stelpost van € 468.000. Het bedrag is gebaseerd op de aantallen aanvragen uit 2016. Inmiddels is duidelijk dat het aantal aanvragen dat in het eerste kwartaal 2017 is binnen gekomen veel lager is dan in 2016, met name doordat PAS-ruimte opraakt, waardoor er minder PAS-aanvragen binnenkomen. Hierdoor wordt nu al voorzien dat het gestelde bedrag aan inkomsten niet gehaald zal worden. Bij de 2e berap zal worden gerapporteerd welk bedrag aan leges dan is ontvangen.

11) In het wetsvoorstel tot wijzing van de Mijnbouwwet (Wet bewijsvermoeden gaswinning Groningen) is omkering van de bewijslast opgenomen voor het Groningenveld. Dit wetsvoorstel is 20 december 2016 door de Eerste Kamer aangenomen. Het wetgevingstraject is door ons op diverse manieren (o.a. lobby en advisering) beïnvloed met als doel omkering van bewijslast voor alle gaswinningen geregeld te krijgen. Uiteindelijk heeft, mede op advies van de Raad van State, het Parlement besloten omkering van de bewijslast in de Mijnbouwwet beperkt op te nemen voor alleen het Groningenveld.

13) Ontwikkeling en commerciële winning van schaliegas is in deze collegeperiode niet aan de orde. De landelijke ontwikkelingen worden nauwlettend gevolgd en waar nodig zal invloed worden uitgeoefend. Dit geldt eveneens voor de opslag van CO2. Dit doen we onder andere via deelname aan IPO- en andere overleggroepen. Bovendien zijn we nauw betrokken bij de Structuurvisie Ondergrond en het brede programma bodem en zullen op de geëigende momenten adviezen uitbrengen in lijn met het te behalen resultaat.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2017 Prognose 2017
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500
EHS Hectares verworven 100
Hectares ingericht 696
Natura2000/PAS Aantal afgeronde beheerplannen N2000 20
Ganzen Uitgekeerd schadebedrag 5-10% lager dan het voorgaande jaar
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 100%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%

Toelichting:

Weidevogels
Gelet op het aantal broedparen grutto van de afgelopen jaren is de verwachting dat het ondanks alle gepleegde inspanningen niet gaat lukken om 10.000 broedparen grutto in 2020 te realiseren. Het aantal broedparen in 2017 zal naar verwachting tussen de 7.500 en 8.000 liggen.

EHS – verwerving
De doelwaarde van 100 hectare verwerven zal dit jaar waarschijnlijk niet gehaald worden. De redenen hiervoor zijn vooral dat zich niet veel aankoopmogelijkheden van losse EHS-grond voordoen. Andere factoren die een rol spelen zijn de hoge grondprijs en het feit dat sommige eigenaren hun grond bij voorkeur aan andere partijen verkopen. Ook kiezen steeds meer eigenaren ervoor om ruilgrond terug te krijgen voor de EHS-gronden die ze inleveren in plaats van geld. Ruilgrond heeft de provincie niet altijd voorhanden. Het aankopen van grond kan alleen op basis van vrijwilligheid plaatsvinden.

EHS – inrichting
Naar verwachting zal in 2017 de inrichting van 566 ha EHS worden afgerond. Het gaat om de afronding van projecten die al voor 2014 waren gestart. Deze hectares tellen wel mee voor de verdubbeling die met het rijk is afgesproken, maar vallen niet allemaal binnen de prioriteiten zoals PS deze hebben aangegeven, te weten internationale doelen en de prioritaire provinciale gebieden (Achtkarspelen Zuid, Beekdal Linde en Koningsdiep). Eén van de af te ronden projecten, goed voor 263 ha, is het project Baarderadeel.

Ganzen
De schade in kg droge stof is fors toegenomen. Toch is het uitgekeerde schadebedrag gelijk gebleven. Dit komt door de lagere grasprijzen die de basis vormen voor het uitgekeerde schadebedrag.

Tweede bestuursrapportage

Gewenste resultaten

Beleid

Verwacht je dat eind 2017 de beleidsuitvoering verlopen is volgens de inhoudelijke afspraken in het onderliggende document waarin het beleid is vastgesteld (beleidsnota, etc.)?

  • Ja, dit gaat zeker lukken
  • Niet zeker of dit gaat lukken
  • Nee, dit gaat niet lukken

Tijd

Verwacht je dat eind 2017 het gewenste resultaat is gerealiseerd? Of, als de einddatum voor de realisatie verder in de tijd ligt: Verwacht je dat je eind 2017 op schema ligt om het gewenste resultaat te realiseren binnen de afgesproken termijn?

  • Ja, dit gaat zeker lukken
  • Niet zeker of dit gaat lukken
  • Nee, dit gaat niet lukken

Geld

Op beleidsveldniveau: verwacht je dat geld een belemmerende factor is voor het behalen van de gewenste resultaten? Of verwacht je dat het beschikbare budget toereikend is om in 2017 de gewenste resultaten van dit beleidsveld te realiseren?

  • Geld vormt geen belemmerende factor: er wordt geen onder- of overbesteding verwacht
  • Geld vormt geen belemmerende factor: er wordt een onderbesteding verwacht
  • Geld vormt wel een belemmerende factor en/of er wordt een overbesteding verwacht
  Beleid Tijd Geld
1 In 2017 uitvoeren van de mid-term evaluatie van het Program Natuer en Lanlik Gebiet 2014 – 2020.
2 Het faciliteren van de gebiedscollectieven ter versterking van hun rol als gebiedsregisseur.
3 Als gevolg van de stelselherziening voor natuurbeheer, krijgen de terreinbeherende organisaties (TBO’s) en particuliere eigenaren in 2017 meer verantwoordelijkheid, wat resulteert in versterking van de kwaliteit van het beheer, voor minder geld.
4 Het einddoel is dat in 2027 de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) gerealiseerd is.
5 In 2017 zijn alle Natura2000 beheerplannen vastgesteld. Tevens hebben wij overeenkomsten afgesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering.
6 Wij richten ons op het het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020, met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2017 streven wij naar 8.500 gruttobroedparen.
7 Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld wordt, samen met de natuur- en agrarische beheerders, het beheer en de inrichting verder opgepakt. Het streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
8 In 2017 blijft de inzet op de aanpak van ganzenschade gehandhaafd op basis van de aanpak, zoals PS die in 2014 heeft vastgesteld. De uitkomsten van de evaluatie uit 2016 worden hierin meegenomen.
9 De Friese Nationale Parken Schiermonnikoog en de Alde Feanen worden ondersteund. Er wordt een visie ontwikkeld op de provinciale rol in relatie tot de Nationale Parken.
10 Vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Wet Natuurbescherming (gebiedsbescherming, soortenbescherming, en houtopstanden). Indien van toepassing wordt het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof gevolgd.
11 Adviseren aan het Rijk (vergunningverlener) inzake de Mijnbouwwet. In de advisering aan het Rijk kenbaar maken tegen nieuwe gaswinningen te zijn en hierbij pleiten voor omgekeerde bewijsvoering.
12 Bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe hanteren. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan beëindiging zoutwinning in 2021.
13 Indien het zich voordoet wordt geen medewerking verleend aan (proef)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.
14 Wij ondersteunen de boerenorganisaties bij hun uitwerking van het Early Warning Systeem voor de veldmuizen, waarbij onze energie wordt ingezet om te komen tot een gebiedsaanpak. Hierbij wordt de veldmuizenproblematiek gekoppeld aan flexibel peilbeheer.

Toelichting:

3. Stelselherziening natuurbeheer.
De stelselherziening voor het natuurbeheer is afgerond. De bezuinigingen op het natuurbeheer zijn niet gerealiseerd. Dit betekent dat er op termijn een tekort op de beschikbare middelen zal ontstaan. In de uitwerking van de uitkomsten van het externe onderzoek naar de Natuuropgave zal deze bezuiningingsopgave worden meegenomen. Deze uitwerking zal in de loop van 2018 beschikbaar zijn.

4. EHS.
Er zijn nog veel projecten voor de inrichting van EHS in uitvoering. Hierdoor zal in 2019 30% van de totale doelstelling gerealiseerd zijn. Daarnaast is uit het externe onderzoek naar de Natuuropgave een tekort aan middelen op de langere termijn gebleken. De uitwerking van de resultaten van dit onderzoek zal begin 2018 beschikbaar zijn en hierin worden zowel het halen van de doelstelling als de financiën meegenomen.

6. Gruttobroedparen.
De tellingen worden in het najaar bekend gemaakt, de eerste signalen wijzen erop dat de 8.500 broedparen niet gehaald zullen worden.
Een aantal projecten heeft een langere doorlooptijd dan oorspronkelijk gepland. Dit betekent dat de betalingen op deze projecten na 2017 plaats zullen vinden. Daarom wordt voorgesteld een deel van het budget door te schuiven naar 2018.

8. Ganzenschade.
Het Faunafonds declareert een hoger bedrag aan schade dan vooraf was voorzien. Dit wordt opgevangen binnen het budget.

10. De leges inkomsten Wet Natuurbescherming zijn beduidend lager dan de opgegeven stelpost van € 468.000, omdat de ontwikkelruimte voor PAS-vergunningen grotendeels op is. Dit betekent dat de vergunningverlening stagneert en in een groot aantal gevallen op dit moment niet mogelijk is. Tot nu toe is er een bedrag van € 70.000 binnengekomen en er wordt nog ca. € 20.000 verwacht. Daarom wordt via begrotingswijziging gevraagd de verwachte leges opbrengsten in de begroting te verlagen van € 468.000 naar € 90.000. Hieraan gekoppeld wordt in genoemde begrotingswijziging voorgesteld het budget voor de bedrijfsvoering aan te vullen met € 378.000 vanuit de Natuurwet middelen uit het Natuurpact.

14. Early Warning System.
Het uitwerken van het Early Warning Systeem zou door de landbouworganisaties, met LTO als trekker, worden opgepakt. De voortgang stokt echter. LTO is per brief gerappelleerd dit onderwerp voortvarend op te pakken

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2017 Prognose 2017
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500
EHS Hectares verworven 100
Hectares ingericht 696
Natura2000/PAS Aantal afgeronde beheerplannen N2000 20
Ganzen Uitgekeerd schadebedrag 5-10% lager dan het voorgaande jaar
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 100%
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100%

Toelichting:

Weidevogels – aantal grutto broedparen.
Zie voor een toelichting hetgeen staat vermeld bij beleidsveld 5.1.

EHS.
Tot nu toe is er 15 ha EHS verworven, waarvan 10 ha door aankoop door de provincie . Wij verwachten dat er in de resterende maanden van 2017 niet veel meer grond aangekocht zal worden. De redenen hiervoor zijn vooral dat zich niet veel aankoopmogelijkheden van losse EHS-grond voordoen. Andere factoren die een rol spelen zijn de hoge grondprijs en het feit dat sommige eigenaren hun grond bij voorkeur aan andere partijen verkopen. Ook kiezen steeds meer eigenaren ervoor om ruilgrond terug te krijgen voor de EHS-gronden die ze inleveren in plaats van geld. Ruilgrond heeft de provincie niet altijd voorhanden. Het aankopen van grond kan alleen op basis van vrijwilligheid plaatsvinden.
Een andere manier om EHS gronden te verwerven is door particulieren te bewegen om hun landbouwgrond binnen de EHS om te zetten naar natuur. Om dit te stimuleren maken we gebruik van het instrument SKNL (Subsidie KwaliteitsImpuls Natuur en Landschap). Deze hectares gelden als verworven zodra de eigenaar een kwalitatieve verplichting gevestigd heeft bij de notaris. Naar verwachting zal in 2017 ongeveer 40 ha grond op deze manier de status ‘verworven’ krijgen.

Ganzen.
Zoals ook bij de eerste berap is gemeld, is de schade droge stof in kg fors toegenomen. Hierdoor wordt de gewenste afname van 5-10% ten opzichte van het voorgaande jaar niet gehaald.

Groene wetten.
Voor het verlenen van PAS-vergunningen zijn we afhankelijk van het landelijke systeem (Aerius), hiermee worden berekeningen uitgevoerd om te bepalen of er nog ontwikkelruimte is om de gevraagde PAS-vergunning te kunnen verlenen.
Aerius was dit jaar 5 maanden niet toegankelijk in verband met een aantal aanpassingen aan het systeem, hierdoor konden een aantal vergunningen niet tijdig worden verleend.
Daarnaast zijn er een aantal complexe dossiers (al dan niet overgekomen van RVO) die een langere doorlooptijd hebben.  Dit alles betekent dat 85% van de aangevraagde vergunningen tijdig worden verleend.

Jaarstukken

Wat wilden we bereiken?

Wij blijven de mooiste provincie van Nederland met een fraai en vitaal platteland. Hierbij spelen onder andere het herstel van de biodiversiteit (Natura 2000, Agrarisch natuurbeheer) en het koppelen van kansen tussen natuur en economie een grote rol. Economie, landbouw, natuur en landschap zijn meer in balans.
De provincie streeft naar een kwalitatief goed, effectief en vernieuwend natuurbeheer met lagere beheerkosten en met meer veerkracht voor de natuur. Wij voeren de regie op het natuurbeheer binnen en buiten de Ecologische Hoofdstructuur (EHS).

Verder werken we mee aan de Europese verplichtingen van het Rijk. Ook willen we draagvlak creëren voor het behoud en ontwikkelen van de natuurkwaliteiten. Dit door inwoners van onze provincie te betrekken bij het ontwikkelen van natuurwaarden en, waar mogelijk, recreatief medegebruik te bevorderen.
Wij willen onze bodem zo schoon mogelijk houden en geen vreemde stoffen in de Friese bodem.

Hebben we bereikt wat we wilden bereiken?

Beleidsvelden

Ligt de doelrealisatie op schema?

  • Beleid
    Geen afwijking. Naar verwachting wordt het doel gerealiseerd.
    Tijd
    Geen afwijking, de verwachting is dat het doel binnen de afgesproken tijd is/wordt gerealiseerd.
  • Beleid
    Mogelijk verwachte, maar nog geen zekere afwijking in de inhoudelijke doelrealisatie, waardoor het doel waarschijnlijk niet wordt gehaald.
    Tijd
    Mogelijk verwachte, maar nog geen zekere afwijking in de doelrealisatie binnen de tijd, waardoor het doel waarschijnlijk later wordt gehaald.
  • Beleid
    Het doel wordt (zo goed als) zeker niet bereikt.
    Tijd
    Doelrealisatie binnen de gestelde termijn wordt (zo goed als) zeker niet gerealiseerd.

Zijn de gewenste resultaten gehaald?

  • Beleid
    Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is gehaald.
    Tijd
    Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is binnen de afgesproken tijd gehaald.
  • Beleid
    Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is inhoudelijk niet geheel gehaald.
    Tijd
    Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is niet geheel op tijd gehaald.
  • Beleid
    Het voorgenomen gewenste resultaat zoals beschreven in de begroting is inhoudelijk niet gehaald.
    Tijd
    Het voorgenomen gewenste resultaat zoals beschreven in de begroting is niet op tijd gehaald.

Zijn de kosten binnen het budget gebleven?

  • T.a.v. het onderdeel geld is er geen afwijking (Overschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan €50.000 en Onderschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan €50.000
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van onderbesteding (Onderschrijding groter dan 10% en groter dan €50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van overbesteding (Overschrijding groter dan 10% en groter dan €50.000).
  Ligt de doelrealisatie op schema? Zijn de gewenste resultaten behaald? Zijn de kosten binnen het budget gebleven?
5.1 Natuurbeleid

Toelichting:

In 2017 is het onderzoek naar de tekorten op de geplande Europese en Friese natuuropgave opgeleverd (BMC onderzoek). In vervolg hierop is in 2017, in samenspraak met de mienskip, gestart met de uitwerking van oplossingsrichtingen die in het eerdere onderzoek zijn aangedragen. Met behulp hiervan worden scenario’s opgesteld met keuzes hoe om te gaan met de geconstateerde tekorten. De uitkomsten van deze uitwerking en de scenario’s worden in de eerste helft van 2018 aan PS voorgelegd.

Er zijn in 2017 meer EHS-hectares verworven dan oorspronkelijk begroot, de inrichting is iets achtergebleven.

Hebben we de gewenste resultaten bereikt?

Gewenste resultaten

Beleid

  • Het gewenste resultaat zoals in de begroting is gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is inhoudelijk niet geheel gehaald
  • Het voorgenomen gewenst resulaat zoals beschreven in de begroting is Inhoudelijk niet gehaald

Tijd

  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is binnen de afgesproken tijd gehaald
  • Het gewenste resultaat zoals geformuleerd in de begroting is niet geheel op tijd gehaald
  • Het voorgenomen gewenste resulaat zoals beschreven in de begroting is niet op tijd gehaald

Geld

  • T.a.v. het onderdeel geld is er geen afwijking (Overschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000 en Onderschrijding is kleiner dan 10% en kleiner dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van onderbesteding (Onderschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  • T.a.v. het onderdeel geld is er sprake van overbesteding (Overschrijding groter dan 10% en groter dan € 50.000).
  Beleid Tijd Geld
1 In 2017 uitvoeren van de mid-term evaluatie van het Program Natuer en Lanlik Gebiet 2014 – 2020.
2 Het faciliteren van de gebiedscollectieven ter versterking van hun rol als gebiedsregisseur.
3 Als gevolg van de stelselherziening voor natuurbeheer, krijgen de terreinbeherende organisaties (TBO’s) en particuliere eigenaren in 2017 meer verantwoordelijkheid, wat resulteert in versterking van de kwaliteit van het beheer, voor minder geld.
4 Het einddoel is dat in 2027 de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) gerealiseerd is.
5 In 2017 zijn alle Natura2000 beheerplannen vastgesteld. Tevens hebben wij overeenkomsten afgesloten met de terreinbeherende organisaties en het Wetterskip en hebben regie op de uitvoering.
6 Wij richten ons op het het bereiken van minimaal 10.000 gruttobroedparen in Fryslân in 2020, met als doel het realiseren van vitale weidevogelpopulaties in Fryslân. Voor 2017 streven wij naar 8.500 gruttobroedparen.
7 Voor de weidevogellandschappen die in 2014 zijn vastgesteld wordt, samen met de natuur- en agrarische beheerders, het beheer en de inrichting verder opgepakt. Het streven is om circa 40.000 ha weidevogelkerngebied binnen de weidevogelkansgebieden te realiseren per 2020. Verder richten we ons op de inpasbaarheid van weidevogels in een rendabele agrarische bedrijfsvoering.
8 In 2017 blijft de inzet op de aanpak van ganzenschade gehandhaafd op basis van de aanpak, zoals PS die in 2014 heeft vastgesteld. De uitkomsten van de evaluatie uit 2016 worden hierin meegenomen.
9 De Friese Nationale Parken Schiermonnikoog en de Alde Feanen worden ondersteund. Er wordt een visie ontwikkeld op de provinciale rol in relatie tot de Nationale Parken.
10 Vergunningen, ontheffingen en adviezen op grond van de Wet Natuurbescherming (gebiedsbescherming, soortenbescherming, en houtopstanden). Indien van toepassing wordt het beleid van de Programmatische Aanpak Stikstof gevolgd.
11 Adviseren aan het Rijk (vergunningverlener) inzake de Mijnbouwwet. In de advisering aan het Rijk kenbaar maken tegen nieuwe gaswinningen te zijn en hierbij pleiten voor omgekeerde bewijsvoering.
12 Bij de vergunningverlening voor de zoutwinning onder het Wad het ‘hand aan de kraan’-principe hanteren. Bij de bestaande zoutwinning onder land waar dit niet het geval is, de resultaten van de verplichte monitoring kritisch volgen tot aan beëindiging zoutwinning in 2021.
13 Indien het zich voordoet wordt geen medewerking verleend aan (proef)boringen naar schaliegassen en aan de opslag van kernafval en CO2 in de ondergrond.
14 Wij ondersteunen de boerenorganisaties bij hun uitwerking van het Early Warning Systeem voor de veldmuizen, waarbij onze energie wordt ingezet om te komen tot een gebiedsaanpak. Hierbij wordt de veldmuizenproblematiek gekoppeld aan flexibel peilbeheer.

Toelichting:

1. Door het onderzoek van BMC naar het financiële tekort binnen het Program Natuer en Lanlik Gebiet 2014 – 2020 en vervolgens de verdere uitwerking naar oplossingen daarvoor, is een aparte mid-term evaluatie van het Program Natuer niet meer uitgevoerd.

3. Stelselherziening natuurbeheer.
Zoals ook in de 2e BERAP is gemeld, is de stelselherziening voor het natuurbeheer afgerond. De bezuinigingen op het natuurbeheer zijn niet gerealiseerd. Dit betekent dat er op termijn een tekort op de beschikbare middelen zal ontstaan. In de uitwerking van het BMC onderzoek zal deze bezuinigingsopgave worden meegenomen.

4. EHS
Zoals ook gemeld in de 2e BERAP zijn nog veel projecten voor de inrichting van EHS in uitvoering. Hierdoor zal in 2019 30% van de totale doelstelling gerealiseerd zijn. Daarnaast is uit het BMC onderzoek naar de Natuuropgave een tekort aan middelen op de langere termijn gebleken. Bij de uitwerking van de resultaten van dit onderzoek worden zowel het halen van de doelstelling als de financiën meegenomen.

6. Weidevogels
Zie bij prestatie-indicatoren hieronder.

8. Ganzen
PS heeft in juli 2017 een aangescherpte ganzenaanpak vastgesteld. De evaluatie van 2016 is hierin meegenomen. Deze treedt in werking m.i.v. winterseizoen 2017-2018. Het doel van deze aanpak blijft schadereductie met 5-10% per jaar. Zoals hieronder bij de prestatie-indicatoren wordt uitgelegd, is dit in 2017 niet gelukt. De uitkeringen in verband met ganzenschade waren fors hoger dan begroot.

10. De leges inkomsten Wet Natuurbescherming zijn in de 2de Berap verlaagd naar € 90.000.
In 2017 is er in totaal € 99.600 aan leges binnengekomen.

14. Bij de 2e BERAP is nog gemeld dat de voortgang op dit onderdeel stokt. Inmiddels is echter opdracht gegeven om een plan van aanpak op te stellen voor het Early Warning Systeem gekoppeld aan proefprojecten met flexibel peilbeheer.

Prestatie indicatoren

Onderwerp Indicator Doelwaarde 2017 Realisatie 2017
Weidevogels Aantal gruttobroedparen 8.500 Nog niet bekend
EHS Hectares verworven 100 130
Hectares ingericht 696 216 (+ 355 alleen nog financieel afronden)
Natura2000/PAS Aantal afgeronde beheerplannen N2000 20 20
Ganzen Uitgekeerd schadebedrag 5-10% lager dan het voorgaande jaar + 17 %
Groene wetten % tijdig verleende vergunningen en ontheffingen 100% 98 %
Mijnbouwwet Provinciale reacties op adviesverzoeken 100% 100%

Toelichting:

Weidevogels:
De tellingen van 2017 zijn nog niet bekend gemaakt, maar de eerste signalen wijzen erop dat de 8.500 broedparen niet gehaald zijn. In 2016 was het aantal getelde broedparen minimaal 8197 (op 130.000 ha ).

EHS:
Verwerving:
In 2017 is meer grond verworven dan verwacht, namelijk 130 hectare. Na het verschijnen van de 2e BERAP hebben wij onverwacht een aantal percelen kunnen aankopen, waardoor we in totaal 43 ha grond binnen de EHS hebben aangekocht. Ook zijn er via de Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Natuur en Landschap (SKNL) meer hectares van functie veranderd dan tevoren was voorzien. De SKNL is een regeling waarmee particulieren hun grond kunnen omzetten in natuur, mits deze in de (prioritaire) EHS liggen. Deze regeling voert de provincie Fryslan vanaf 2016 in zijn geheel uit. Voorheen was dat de Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland (RVO). Uit die periode van RVO lag nog altijd een aanvraag voor een grote functieverandering in het gebied Baarderadeel. Door bemiddeling van de provincie en Natuurcollectief Baarderadeel is op de valreep van de afhandelingsperiode nog de zogenaamde kwalitatieve verplichting gevestigd.  Hiermee is maar liefst 49 ha landbouwgrond alsnog omgezet in natuur. Het is voor de weidevogels een erg belangrijk gebied, net zoals de nabij gelegen weidevogelgebieden Skrok en Skrins. Voor het betreffende gebied moet nog wel een inrichtingsplan worden opgesteld. We hopen dat dit jaar het inrichtingsplan afkomt zodat we daarna tot uitvoering van het inrichtingsplan kunnen komen.
De totale verwerving via de SKNL bedroeg 87,5 ha.

Inrichting
In 2017 is de inrichting van de eerste module van gebiedsinrichting Koningsdiep (De Poasen) afgerond. In deze module is 61 ha EHS ingericht. Daarnaast is in het gebied Burgummermar-de Leijen 102 ha afgerond en in de Natte As 53 ha. Daarmee komt het officiële aantal ingerichte hectares voor 2017 uit op 216.

Het afgelopen jaar hebben wij ook de inrichting van Baarderadeel (263 hectare) en Bûtenfjild (91 hectare) afgerond. In juli zijn beide projecten feestelijk afgesloten. De financiële afrekening moet nog plaatsvinden, zodra dat gebeurd is wordt de status van deze hectares  ‘ingericht’. Deze hectares zullen dus 2018 worden verantwoord als zijnde ingericht.

Ganzen
De ganzenschade is niet gedaald. De oorzaak hiervan is een gegroeide populatie winterganzen (m.n. brandgans) die zorgt voor toenemende schade en een stijging van de grasprijs in 2017 (dat betekent per opgegeten kilo gras een hogere vergoeding). De stijging van de schade kan nog worden opgevangen binnen het voor ganzen beschikbare budget, omdat in eerdere jaren minder is uitgegeven dan begroot.

Groene wetten.
Voor het verlenen van PAS-vergunningen zijn we afhankelijk van het landelijke systeem (Aerius), hiermee worden berekeningen uitgevoerd om te bepalen of er nog ontwikkelruimte is om de gevraagde PAS-vergunning te kunnen verlenen. Aerius was dit jaar 5 maanden niet toegankelijk in verband met een aantal aanpassingen aan het systeem, hierdoor kon een aantal vergunningen niet tijdig worden verleend. In 2017 zijn 98% van de aangevraagde vergunningen tijdig afgehandeld.

Wat heeft het gekost?

Bekijk uitgebreide tabel

  • Exploitatie - Bedragen x € 1.000,-
  • Lasten
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Overlopende passiva
  • Totaal lasten
  • Baten
  • Structurele budgetten
  • Tijdelijke budgetten
  • Reserves
  • Overlopende passive
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Mutatie reserves
  • Mutatie tijdelijke budgetten
  • Resultaat van lasten en baten
  • Realisatie 2016
  • 9.580
  • 4.532
  • 32.524
  • 110
  • 46.746
  • 118
  • 0
  • 2.518
  • 110
  • 2.746
  • 44.001
  • 10.178
  • 148
  • 54.327
  • Begroting 2017 na wijziging
  • 9.391
  • 3.487
  • 42.704
  • 39
  • 55.621
  • 256
  • 0
  • 2.331
  • 39
  • 2.626
  • 52.995
  • 334
  • -327
  • 53.002
  • Rekening 2017
  • 9.378
  • 3.433
  • 34.641
  • 25
  • 47.477
  • 166
  • 5
  • 1.694
  • 25
  • 1.891
  • 45.587
  • 7.761
  • -313
  • 53.034
  • Saldo begroting en rekening
  • 13
  • 54
  • 8.063
  • 14
  • 8.144
  • 90
  • -5
  • 637
  • 14
  • 736
  • 7.408
  • -7.426
  • -14
  • -32

Toelichting:

Het resultaat van beleidsveld 5.1 is nagenoeg in evenwicht.

Reserves:
Dit betreft de reserves Natuurpact 2014 en Aankopen Natuur en Landschapsherstel.

De vertraging in de realisatie van de EHS, met name bij de inrichting, leidt ertoe dat er minder uitgaven zijn gedaan dan begroot. Daar staat tegenover dat er voor het onderdeel Faunafonds/ganzenschade meer uitgaven zijn gedaan.

  • GS budgetautorisatie 2017
  • Lasten
  • Beheersgelden EHS
  • BFVW Bond van Friese Vogelwachten
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • It Fryske Gea
  • It Fryske Gea toezicht Friese IJsselmeerkust
  • IVN consulentschap Fryslan
  • Mutaties onvoorzien
  • Nationale parken basisfinanciering
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Onderhoudsbudget Wolvetinte
  • Wadlopen provinciale bijdrage
  • Weidevogels
  • Structurele budgetten
  • Kavelruil verbetering weidevogellandschappen
  • Kening fan e greide
  • Lectoraat weidevogels
  • Lokale projecten natuur en landschap
  • Nationale Parken overgang
  • Pilotprojecten weidevogels
  • Provinciaal meerjarenprogramma natuur en landelijk gebied
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Uitvoering werkplan weidevogels
  • Weidevogelbeheer
  • Weidevogellandschappen
  • Tijdelijke budgetten
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • Natuurpact 2014
  • Reserves
  • Overhead
  • Overlopende Passiva
  • Totaal lasten
  • Baten
  • Groene wetten
  • Implementatie beleid landelijk gebied
  • Mutaties onvoorzien
  • Natuurnota werkplannen adviezen natuurmonitoring
  • Vergunningen waddenzee
  • Wet Natuurbescherming
  • Structurele budgetten
  • Schadevergoeding ganzenakkoord
  • Tijdelijke budgetten
  • Aankopen natuur en landschapsherstel
  • Natuurpact 2014
  • Reserves
  • Overhead
  • Overlopende Passiva
  • Totaal baten
  • Saldo van lasten en baten
  • Realisatie 2016
  • 7.363
  • 92
  • 394
  • 8
  • 803
  • 109
  • 177
  • 32
  • 206
  • 153
  • 7
  • 34
  • 202
  • 9.580
  • 126
  • 25
  • 13
  • 65
  • 379
  • 3.386
  • 309
  • 231
  • 4.532
  • 1.522
  • 31.003
  • 32.524
  • 110
  • 110
  • 46.746
  • 20
  • 2
  • 29
  • 67
  • 118
  • 122
  • 2.396
  • 2.518
  • 110
  • 110
  • 2.746
  • 44.001
  • Begroting 2017
  • 7.399
  • 93
  • 336
  • 0
  • 803
  • 111
  • 181
  • 207
  • 140
  • 6
  • 32
  • 84
  • 9.391
  • 90
  • 50
  • 150
  • 500
  • 1.565
  • 200
  • 566
  • 366
  • 3.487
  • 994
  • 41.710
  • 42.704
  • 39
  • 39
  • 55.621
  • 99
  • 67
  • 90
  • 256
  • 178
  • 2.153
  • 2.331
  • 39
  • 39
  • 2.626
  • 52.995
  • Besteding 2017
  • 7.434
  • 93
  • 274
  • 1
  • 803
  • 109
  • 181
  • 207
  • 120
  • 2
  • 34
  • 120
  • 9.378
  • 100
  • 50
  • 150
  • 469
  • 1.556
  • 400
  • 341
  • 367
  • 3.433
  • 1.032
  • 33.608
  • 34.641
  • 25
  • 25
  • 47.477
  • -67
  • 99
  • 35
  • 100
  • 166
  • 5
  • 5
  • 248
  • 1.445
  • 1.694
  • 25
  • 25
  • 1.891
  • 45.587
  • Saldo 2017
  • -35
  • 62
  • -1
  • 0
  • 2
  • 0
  • 19
  • 4
  • -2
  • -36
  • 13
  • -10
  • 31
  • 8
  • -200
  • 225
  • -1
  • 54
  • -39
  • 8.102
  • 8.063
  • 14
  • 14
  • 8.144
  • 67
  • 32
  • -10
  • 90
  • -5
  • -5
  • -71
  • 708
  • 637
  • 14
  • 14
  • 736
  • 7.408
Print deze pagina